नेता होइन, जनताको सेवक बन्ने चुनौती

वीरेन्द्र कुमार शाह

नेता होइन, जनताको सेवक बन्ने चुनौती

 

वीरेन्द्रकुमार साह

 

राजनीतिलाई प्रायः सत्ता, पद र प्रभावसँग जोडेर हेरिन्छ। समाजमा नेता बन्ने आकांक्षा राख्नेहरूको संख्या दिनप्रतिदिन बढ्दै गएको छ। तर नेता बन्नु र जनताको वास्तविक सेवक बन्नुबीच ठूलो अन्तर छ। नेता बन्नका लागि भाषण, प्रचार र संगठनात्मक पहुँच पर्याप्त हुन सक्छ, तर जनताको विश्वास जित्न त्याग, इमानदारिता, संवेदनशीलता र निरन्तर सेवाभाव आवश्यक हुन्छ।

 

नेपालको राजनीतिक इतिहासलाई हेर्दा परिवर्तनका हरेक आन्दोलनसँग जनताले ठूलो आशा जोडेका थिए। प्रजातन्त्रदेखि गणतन्त्रसम्मको यात्रामा नागरिकले राजनीतिक नेतृत्वबाट सुशासन, पारदर्शिता र विकासको अपेक्षा गरेका थिए। तर समयसँगै नेतृत्वमा देखिएको स्वार्थ, अवसरवाद र जिम्मेवारीप्रतिको कमजोर प्रतिबद्धताका कारण जनतामा निराशा बढ्दै गएको देखिन्छ।

 

आज पनि सामान्य नागरिकका समस्या उस्तै छन्। बेरोजगारी, महँगी, शिक्षा तथा स्वास्थ्य क्षेत्रमा रहेका चुनौतीहरूले जनजीवन प्रभावित बनाइरहेका छन्। यस्तो अवस्थामा जनताको वास्तविक सेवक बन्ने व्यक्ति केवल चुनाव जित्ने पात्र नभई संकटका बेला नागरिकको साथमा उभिने प्रतिनिधि हुनुपर्छ। जनताले अब भाषणभन्दा बढी व्यवहार खोजिरहेका छन्।

 

साँचो नेतृत्व पद र शक्तिको प्रदर्शनमा होइन, जनविश्वासमा टिकेको हुन्छ। कुनै पनि नेता तब सफल मानिन्छ, जब उसले व्यक्तिगत स्वार्थभन्दा माथि उठेर सार्वजनिक हितलाई प्राथमिकता दिन सक्छ। इतिहासले पनि त्यही नेतृत्वलाई सम्झिएको छ, जसले आफ्ना सुविधा त्यागेर समाज र राष्ट्रका लागि योगदान दिएको छ।

 

हालको राजनीतिक परिवेशमा युवापुस्ताको राजनीतिप्रतिको आकर्षण बढ्दै जानु सकारात्मक संकेत हो। तर राजनीतिलाई केवल करियर वा पहुँचको माध्यम बनाउने प्रवृत्तिले लोकतन्त्रलाई कमजोर बनाउने खतरा पनि उत्तिकै छ। त्यसैले राजनीतिमा प्रवेश गर्ने नयाँ पुस्ताले सेवा, उत्तरदायित्व र नैतिकतालाई केन्द्रमा राख्न आवश्यक छ।

 

जनताको सेवक बन्नु सजिलो यात्रा होइन। यसका लागि आलोचना सहने धैर्यता, गलत प्रवृत्तिविरुद्ध उभिने साहस र निरन्तर जनतासँग जोडिइरहने प्रतिबद्धता आवश्यक पर्छ। सत्ता प्राप्ति क्षणिक हुन सक्छ, तर जनविश्वास दीर्घकालीन सम्पत्ति हो।

 

अन्ततः समाजले त्यही नेतृत्वलाई स्वीकार गर्छ, जसले आफूलाई शासक होइन, सेवकका रूपमा प्रस्तुत गर्न सक्छ। नेता बन्ने अवसर धेरैलाई मिल्न सक्छ, तर जनताको मन जित्ने अवसर भने त्यागी, इमानदार र जिम्मेवार व्यक्तिलाई मात्र प्राप्त हुन्छ।

 

— समाजसेवी तथा पत्रकार वीरेन शाह

प्रकाशित मिति: २०२६-०५-२२ , समय : ०९:५३:३३ , ६ महिना अगाडि